Η Τεχνητή Νοημοσύνη και η Εικονική Πραγματικότητα αλλάζουν το μέλλον της τέχνης

Το έργο PREMIERE αξιοποίησε τις ψηφιακές τεχνολογίες για τη δημιουργία νέων εμπειριών στη ζωντανή παράσταση

05-02-2026
ΙΕΛ

Μπορούν οι αναδυόμενες τεχνολογίες να ανοίξουν νέους ορίζοντες στη δημιουργικότητα και να φέρουν το κοινό πιο κοντά στη μαγεία των παραστατικών τεχνών;
 
Το ευρωπαϊκό έργο PREMIERE μελέτησε τη χρήση ψηφιακών εργαλείων Τεχνητής Νοημοσύνης (ΤΝ) και Εικονικής Πραγματικότητας (VR) σε σχέση με τον τρόπο με τον οποίο οι άνθρωποι βιώνουν την τέχνη, συνδυάζοντας το ανθρώπινο συναίσθημα, την κίνηση και την καινοτομία. Τα αποτελέσματα του έργου δείχνουν ότι συγκεκριμένα η ζωντανή παράσταση μπορεί να γίνει πιο διαδραστική και προσβάσιμη σε όλους, τόσο στους χώρους τέχνης όσο και διαδικτυακά, ενώ παράλληλα εμπλουτίζεται μέσω καθηλωτικών και συμπεριληπτικών εμπειριών.
 
Η έρευνα παρουσιάστηκε στο Horizon, το περιοδικό Έρευνας και Καινοτομίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης, στο άρθρο με τίτλο «On with the show: AI and virtual reality step in to transform live performance».
 
Το τριετές έργο έφερε κοντά ερευνητικούς και πολιτιστικούς οργανισμούς από έξι ευρωπαϊκές χώρες: Κύπρο, Γαλλία, Ελλάδα, Ολλανδία, Πορτογαλία και Ισπανία. Τον συντονισμό του έργου ανέλαβε το Ινστιτούτο Επεξεργασίας του Λόγου (ΙΕΛ) του Αθηνά.
 
Η ομάδα του PREMIERE διερεύνησε ένα ευρύ φάσμα εφαρμογών, όπως πρόβες από απόσταση με τη χρήση avatars, αυτόματο υποτιτλισμό, καθώς και ψηφιακή αρχειοθέτηση παραστάσεων μέσω τρισδιάστατης οπτικοποίησης. Οι ερευνητές ανέπτυξαν πρακτικά εργαλεία που υποστηρίζουν τη χρήση της ΤΝ και της VR στη ζωντανή παράσταση. Παράλληλα, αναγνώρισαν σημαντικές προκλήσεις. Τεχνικοί περιορισμοί που πρέπει να ληφθούν υπόψη είναι το υψηλό κόστος των συστημάτων καταγραφής κίνησης, ο βαθμός ρεαλισμού των avatars και η κόπωση των καλλιτεχνών κατά τη διάρκεια εκτεταμένων προβών με VR. Επίσης, αναδείχθηκαν ηθικά και κοινωνικά ζητήματα, όπως ο κίνδυνος ψηφιακού αποκλεισμού και η πιθανότητα τα συστήματα ΤΝ να τείνουν προς συγκεκριμένα κινησιολογικά πρότυπα ή καλλιτεχνικές νόρμες. Παρά τις προκλήσεις αυτές, η ερευνητική κοινότητα αναμένει ότι η συνεχής έρευνα και η διεπιστημονική συνεργασία για τις νέες τεχνολογίες θα οδηγήσουν τα επόμενα χρόνια σε πιο ώριμες, προσβάσιμες και δημιουργικές εφαρμογές στην τέχνη .
 
Για το Αθηνά, οι εξελίξεις αυτές αναδεικνύουν τον τρόπο με τον οποίο οι προηγμένες ψηφιακές τεχνολογίες μπορούν να υποστηρίξουν την καινοτομία στη διασταύρωση πολιτισμού, τεχνολογίας και κοινωνίας, ενισχύοντας νέες μορφές καλλιτεχνικής έκφρασης.

Ημερολόγιο εκδηλώσεων

S M T W T F S
1
 
2
 
3
 
4
 
5
 
6
 
7
 
8
 
9
 
10
 
11
 
12
 
13
 
14
 
15
 
16
 
17
 
18
 
19
 
20
 
21
 
22
 
23
 
24
 
25
 
26
 
27
 
28